Tokat’ın tarihî Sulusokak bölgesinde bulunan Tokat Kültür Evi, dışarıdan oldukça sade görünen cephesinin arkasında barok etkili süslemeler barındırıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının Kültür Portalına göre yapının asıl mimari zenginliği iç mekânda, özellikle bahçeye bakan odalardaki dolaplar, oyma tavanlar ve malakari alçı şömine gibi ayrıntılarda görülüyor.
Tokat Kültür Evi dışarıdan neden bu kadar sade görünüyor?
Resmî kültür kaydında yapının dış görünüşünün oldukça mütevazı olduğu, buna karşılık iç bölümlerde daha yoğun ve özenli bir süsleme düzeninin bulunduğu belirtiliyor. Bu karşıtlık, Tokat Kültür Evi’ni Sulusokak’taki dikkat çekici sivil mimari örneklerinden biri haline getiriyor.
Kültür Portalı, bahçeye bakan odaların sokağa bakan bölümlere göre daha özenli düzenlenmesini muhtemel bir mahremiyet anlayışıyla ilişkilendiriyor. Ancak kaynakta bu değerlendirme kesin tarihsel neden olarak değil, olası bir açıklama şeklinde veriliyor.
Tokat Kültür Evi’nin içinde hangi mimari ayrıntılar var?
Yapının iç mekânında dolaplar, oyma tavanlar ve malakari alçı şömine gibi süsleme unsurları öne çıkıyor. Özellikle bahçeye yönelen odalarda bu bezemelerin daha belirgin olduğu aktarılıyor.
İç mekândaki bütün süslemelerin ne ölçüde özgün olduğu veya restorasyon sırasında hangi bölümlerin yenilendiği ise erişilen kamuya açık kaynaklarda ayrıntılı biçimde açıklanmıyor.
Yapının mimari planı nasıl?
Kültür Portalına göre Tokat Kültür Evi mahzen hariç iki katlı, ahşap çatılı, kerpiç dolgulu ve kireç sıvalı bir yapı. Dar sokaktan çift kanatlı bir kapıyla alt kattaki sofaya giriliyor.
Her iki katta da odalar sofanın bir yanında ikişerli biçimde sıralanıyor. Yapının iç düzeni, dönemin geleneksel sivil mimari özelliklerini yansıtan plan anlayışıyla dikkat çekiyor.
Tokat Kültür Evi nerede bulunuyor?
Tokat Kültür Evi, Tokat merkezdeki tarihî Sulusokak dokusu içinde yer alıyor. Bölgede cami, han, medrese, türbe, hamam, bedesten ve çeşme gibi farklı dönemlere ait çok sayıda tarihî yapı bir arada bulunuyor.
Bu nedenle Kültür Evi tek başına bir yapı olmanın ötesinde, Sulusokak’ın çok katmanlı tarihî dokusunun parçalarından biri olarak değerlendiriliyor.
Tokat Kültür Evi nasıl restore edildi?
Doğu Karadeniz Turizm Master Planı kapsamındaki Tokat raporunda yapının tescilli tarihî bir yapı olarak satın alındığı, Tokat İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün hazırladığı proje doğrultusunda restore edilerek kültür ve turizm amaçlı kullanıma kazandırıldığı belirtiliyor.
Tokat Valiliğinin geçmiş tarihli açıklamasında da restorasyon, teşhir ve tanzim çalışmalarının Tokat İl Özel İdaresi ile Orta Karadeniz Kalkınma Ajansının desteğiyle tamamlandığı aktarılıyor.
Tokat Kültür Evi ne zaman yapıldı?
Yapının kesin inşa yılı erişilen resmî kaynaklarda açık biçimde verilmiyor. Farklı ikincil kaynaklarda 18. ve 19. yüzyıla ilişkin farklı tarihlendirmeler bulunduğu için kesin bir yıl belirtmek mümkün değil.
Doğrulanabilen temel özellik, Tokat Kültür Evi’nin dışarıdan sade görünen ancak iç mekânda barok etkili süslemeler barındıran, Sulusokak’ın tarihî dokusu içinde korunan önemli bir sivil mimari örneği olmasıdır.
