Tokat'ın tarihî Sulusokak Çarşısı'nda bakır mutfak eşyaları yeniden genç müşterilerin tercihleri arasına giriyor. Çarşıda züccaciye ve bakır ürünleri satan Orhan Arız, 5 Kasım 2026'da yayımlanan röportajında özellikle 18-35 yaş grubunun bakır tava, cezve, demlik ve sunum ürünlerine ilgi gösterdiğini anlattı. Arız, son beş yılda kendi satışlarının geçmiş dönemlere göre yaklaşık 10 kat arttığını belirtti. Ancak bu oran, Tokat genelindeki bakır eşya satışlarını değil, esnafın kendi işletmesine ilişkin değerlendirmesini yansıtıyor.
Tokat'ın geleneksel el sanatları arasında önemli bir yere sahip olan bakırcılık, geçmişte kazanlardan ibriklere kadar pek çok ürünün üretildiği bir zanaattı. Bugün ise tarihî çarşıda bakır ürünlerin mutfak ve sofra kullanımına yönelik çeşitleri öne çıkıyor.
Gençler en çok hangi bakır ürünleri tercih ediyor?
Orhan Arız'a göre genç müşterilerin ilgilendiği ürünler arasında yumurta tavası, cezve, demlik, tencere, matara ve kahvaltılık sunum eşyaları bulunuyor.
1966 doğumlu olduğunu belirten Arız, Sulusokak Çarşısı'nda 1974 yılından beri bu sektörde faaliyet gösterdiklerini söyledi. Son yıllarda özellikle gençlerin geleneksel mutfak gereçlerine yöneldiğini gözlemlediğini aktardı.
Arız, televizyondaki yemek programlarının da bakır ürünlere yönelik ilgiyi artırdığını düşündüğünü ifade etti. Ancak bu değerlendirme, satış artışının nedenini bağımsız olarak ortaya koyan bir araştırmaya dayanmıyor.
Tokat'ta bakır demlik, tava ve tencere fiyatları ne kadar?
5 Kasım 2026 tarihli röportajda Orhan Arız'ın işletmesi için aktardığı bakır eşya fiyatları 1.500 TL'den başlayarak ürünün işçiliğine göre 6.000 TL'ye kadar çıkıyor.
Esnafın verdiği bilgilere göre standart bakır demlikler 1.800-2.800 TL, el işlemeli demlikler ise 4.000-6.000 TL aralığında satılıyor.
Bakır yumurta tavaları için 1.500-1.600 TL, tencereler için 1.800-2.200 TL, sunum kayıkları için de 2.200-2.500 TL fiyat aralığı belirtildi.
Bu tutarlar tek bir işletmenin 5 Kasım 2026 tarihli satış bilgilerini yansıtıyor. Tokat genelindeki bütün bakır eşya satıcıları için geçerli piyasa ortalaması olarak değerlendirilmemeli.
El işçiliği ve ağırlık fiyatı değiştiriyor
Orhan Arız, bakır eşyalarda fiyatı belirleyen unsurlar arasında ürünün ağırlığını ve işçiliğini gösterdi. Özellikle el işlemeli ürünlerin standart modellere göre daha yüksek bedellerle satıldığını anlattı.
Arız'ın verdiği bilgiye göre el işlemeli demliklerin ağırlığı yaklaşık 1,3-1,4 kilogram arasında değişiyor.
Bakır mutfak gereçlerinde yalnızca görünüm değil, kullanım amacına uygun kaplama ve bakım da önem taşıyor. Gıdayla temas eden bakır kapların uygun şekilde kalaylanması ve bakımlarının yapılması gerekiyor. Tarım ve Orman Bakanlığının gıdayla temas eden metal malzemelere ilişkin düzenlemeleri de kaplama koşullarını içeriyor.
Tokat'ın bakırcılık geleneği Osmanlı dönemine uzanıyor
Tokat İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünün resmî kayıtları, bakırcılığın şehirde Osmanlı döneminden beri önemli bir el sanatı olduğunu gösteriyor.
Geleneksel atölyelerde geçmişte ibrik, hamam tası, bakraç, kazan ve farklı mutfak gereçleri üretiliyordu. Kültür ve Turizm Bakanlığının Dövme Bakırcılık envanterinde ise şamdan, mangal, tas ve lenger gibi ürünlere işlenen Anadolu motifleri anlatılıyor.
Bu üretim geleneği zaman içinde değişime uğradı. Tokat'taki eski ölçekli bakır eşya üretiminin gerilediği, resmî kültür kayıtlarında da belirtiliyor.
Orhan Arız, geçmişte kentte büyük dolma kazanları ve leğenlerin üretildiğini hatırlattı. Günümüzde ise kendi işletmesinde Gaziantep, Kahramanmaraş ve Erzincan'dan getirilen bakır ürünleri de sattığını söyledi.
Dolayısıyla Sulusokak Çarşısı'nda satışa sunulan her bakır eşyanın Tokat'ta üretildiği varsayılmamalı.
Yerli turistler de bakır eşyalara ilgi gösteriyor
Sulusokak esnafı Orhan Arız, yerli turistlerin özellikle yaz aylarında alışverişe katkı sağladığını belirtti. Arız'a göre turizm hareketliliği yaklaşık dört aylık dönemde çarşıdaki satışları destekliyor.
Bu bilgi, işletmenin müşteri gözlemlerine dayanıyor. Turistlerin toplam satışlara katkısını veya Tokat'taki bakır eşya ticaretinin yıllık büyüklüğünü gösteren bağımsız bir istatistik bulunmuyor.
Arız'ın 5 Kasım'daki açıklamaları, tarihî Sulusokak Çarşısı'nda genç müşterilerin geleneksel bakır ürünlere yönelik ilgisine ilişkin yerel bir örnek sunuyor. Tokat'ın bakırcılık mirası ise Kültür ve Turizm Bakanlığının el sanatları envanterinde yaşamaya devam ediyor.