Tokat'ta kayaların içine oyulmuş gizemli mezar: Emirseyit'teki taş odanın sırrı

Tokat'ın Emirseyit yerleşiminde bulunan tarihî kaya mezarı, tonozlu odası, taş sediri ve dairesel oyuklarıyla dikkat çekiyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının envanterinde Roma dönemine tarihlendirilen yapının kime ait olduğu ise bilinmiyor.

Yayınlanma
Tokat'ta kayaların içine oyulmuş gizemli mezar: Emirseyit'teki taş odanın sırrı

Tokat merkeze bağlı Emirseyit yerleşiminde, sarp bir kayalığın içine oyulmuş tarihî mezar odasının Roma dönemine ait olduğu değerlendiriliyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının kültür envanterinde kayıtlı yapının içerisinde mezar sediri, taş banklar ve ne amaçla açıldığı kesinleşmeyen dairesel oyuklar bulunuyor. Ancak mezarın kimin için yapıldığı ve kesin inşa tarihi bilinmiyor.

Bakanlığın 21 Şubat 2013 tarihinde yayımladığı envanter, Emirseyit kaya mezarının mimari özelliklerini ayrıntılarıyla belgeliyor. Kayalık yüzeyin işlenmesiyle oluşturulan mezar, dışarıdan bakıldığında sade bir girişe sahip olsa da iç mekânındaki düzenlemelerle dikkat çekiyor.

Emirseyit kaya mezarının içinde neler var?

Emirseyit kaya mezarında tonoz biçiminde oyulmuş bir oda, girişin karşısında mezar sediri ve iki yanda taş banklar bulunuyor. Arkeolojide kline olarak adlandırılan mezar sediri, odanın karşı duvarında yer alıyor.

Mezarın ön cephesi kayalık yüzey düzeltilerek hazırlanmış. Dikdörtgen giriş, kaya içine açılan bir nişin içerisinde bulunuyor. Girişten mezar sedirine doğru uzanan dikdörtgen biçimli bir oyuk da odanın diğer mimari ayrıntıları arasında yer alıyor.

Tokat'ta 1911'de yenilenen Kaya Camii'nin geçmişinden yalnızca minaresi kaldıİçeriği görüntüle →

Resmî envanterde sağdaki taş bank üzerinde iki, mezar sedirinin üzerinde ise bir dairesel oyuk tespit edildiği belirtiliyor.

Taş odadaki dairesel oyuklar ne amaçla açıldı?

Kültür ve Turizm Bakanlığının envanterinde, dairesel oyukların mezarın sonraki kullanım dönemlerinde urne veya yakma işleminden kalan kalıntıları yerleştirmek amacıyla açılmış olabileceği değerlendiriliyor.

Urne, özellikle yakma geleneğiyle bağlantılı defin uygulamalarında kullanılan kapları ifade ediyor. Ancak Emirseyit kaya mezarındaki oyukların kesin işlevi belirlenmiş değil.

Bu nedenle odanın daha sonraki dönemlerde nasıl kullanıldığına ilişkin değerlendirmeler, doğrulanmış bir kullanım öyküsü yerine arkeolojik yorum olarak ele alınıyor.

Tokat'ın unutulan oyunlarından Vız Oyunu: Üç kişiyle arı sesi taklit ediliyorİçeriği görüntüle →

Emirseyit kaya mezarı hangi döneme ait?

Emirseyit kaya mezarı, mimari benzerliklerine dayanılarak Roma dönemine tarihlendiriliyor. Ancak bu tarihlendirmeyi kesinleştiren bir kitabe veya seramik buluntu bulunmuyor.

Bakanlığın kültür envanterine göre mezarın çevresinde tarihlendirmeye yardımcı olabilecek seramik malzemeye rastlanmadı. Roma dönemi değerlendirmesi, Tokat çevresindeki benzer kaya mezarlarının mimari özellikleriyle yapılan karşılaştırmalara dayanıyor.

Tokat Yeniyurt Mahallesi'nde 3962. Sokak'ın parke çalışması tamamlandıİçeriği görüntüle →

Mezarın kim tarafından yaptırıldığı ve hangi kişiye ait olduğu da bilinmiyor. Yapının belirli bir tarihî kişiye veya aileye ait olduğunu ortaya koyan doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Tarihî kaya mezarı ne zaman koruma altına alındı?

Emirseyit kaya mezarı, 20 Şubat 1997 tarihli ve 2127 sayılı kararla tescil edildi. Kültür ve Turizm Bakanlığının resmî envanterinde yapının 1344 numaralı parselde bulunduğu belirtiliyor.

2013 tarihli envanter kaydında mezarın onarım görmediği ve kullanılmadığı ifade ediliyor. Ancak bu bilgiler yapının 2026 yılındaki fiziksel durumunun yeniden incelendiği anlamına gelmiyor.

Mezarın güncel korunma durumu, ziyaretçilere açık olup olmadığı ve sarp kayalıktaki erişim koşulları hakkında yeni bir resmî açıklama doğrulanmış değil. Emirseyit'teki tarihî yapının bilinen mimari özellikleri ise Kültür ve Turizm Bakanlığının kültür envanterinde kayıtlı bulunuyor.

Aşağı kaydırdıkça sonraki haber otomatik yüklenecek.